Bedrijfskleding is imago en emotie

Erica Pach  vrijdag 13 november 2009

Voor de corporate identity, de uitstraling en branding van een bedrijf, speelt bedrijfskleding een steeds belangrijker rol. Die kleding brengt de persoonlijkheid van de organisatie of het product visueel naar buiten. Mode is ook emotie, beeldvorming en dé manier om je te onderscheiden. De Keukenhof, de SS Rotterdam en Matrice Uitvaartbegeleiding brengen het in de praktijk. Stylink legt deze drie langs drie maatstaven: van herkenbaarheid, draaggemak & functie, en kleur & contrast.

Bedrijfskleding was jarenlang allesbehalve modieus. Maar bedrijven komen steeds meer achter de ‘look-good, feel-good’-mentaliteit. Het personeel voelt zich beter in door een ontwerper bedachte kleding dan in een standaard model met te veel promotionele uitingen. Als je iets leuks aan hebt, voel je je goed en straal je dat ook uit. Directeur Helen Teunissen van de Matrice Uitvaartbegeleidingin Schiedam: ‘De uitvaart-begeleidsters voelen zich charmant in de nieuwe bedrijfskleding. Ze gaan er spontaan rechter op van lopen.’

moodboard voor bedrijfskleding SS Rotterdam van Jessica Joyce
moodboard voor bedrijfskleding SS Rotterdam van Jessica Joyce 

HERKENBAARHEID

Autoriteit en herkenbaarheid
Voordat een bedrijf opdracht geeft voor een nieuw ontwerp moet duidelijk zijn welke uitstraling de kleding moet hebben, welke verschillende dragers er zijn en in welke functies. Annemarie Gerards, PR–manager van de Keukenhof in Lisse: ‘Onze toegangscontroleurs, informatrices en caissières moeten naast gastvrijheid een zekere autoriteit uitstralen en duidelijk herkenbaar zijn. Dat heeft in de ontwerpfase geleid tot een pittige kleurkeuze: een contrast tussen tomatenrood met helder blauw. De gladheid van de stof benadrukt de autoriteit.’

Historisch en klassiek
Verder oogt de kleding van het Keukenhof tamelijk klassiek. Gerards: ‘Dat is ook geënt op ons publiek; de gemiddelde leeftijd van de bezoekers is namelijk 45+’. De kleding voor de functie van gastvrouw knipoogt naar Jacoba van Beijeren, die het landgoed ooit bezat. Destijds werden de gronden ook gebruikt voor het verzamelen van kruiden voor de kasteelkeuken…vandaar de naam Keukenhof. Vandaar: ontvangst in een historisch jasje.

detail bedrijfskleding uitvaartbedrijf Matrice
detail bedrijfskleding uitvaartbedrijf Matrice

Van Beatrix naar Irene
Directeur Teunissen van Matrice onderging jaren geleden een persoonlijke ontwikkeling die ze laat doorklinken in haar uitvaartbedrijf. ‘Opener en trouwer aan mijn gevoel en creativiteit. Dat heeft geleid naar een huiselijker en warmer werkomgeving, met veel creativiteit via een kunstproject. En andere bedrijfskleding.’ Schrijfster dezes scoutte de ontwerpster en stelde het pakket van eisen op. Teunissen: ‘Jorise de Jong heeft precies de kleding ontworpen die wij willen. Chique, stijlvol en een tikkeltje creatief, maar niet overdressed of te zakelijk. Jasje, gilet en broek in dezelfde tinten maar van verschillende materialen. Geen koningin Beatrix, wel prinses Irene. Kleding die het bij een uitvaart in een strandtent of discotheek ook goed zou doen.

Vijftiger jaren herleven op de SS Rotterdam
De SS Rotterdam is een plek om je te laten entertainen: hotel (vanaf 2010), dineren, casino, zwembad. Alles wat je je maar aan fijns kunt voorstellen op zo’n prachtig oud passagiersschip uit 1957. Zoveel mogelijk gerenoveerd naar de oorspronkelijke staat van de vijftiger/zestiger jaren. De SS Rotterdam, wilde graag kleding die precies past bij het schip, bij de sfeer van die jaren.

detail herenkleding De Keukenhof     detail dameskleding De Keukenhof
details van kleding van toegangsmedewerkers van De Keukenhof

Jackie Kennedy meets Mary Quant
‘Uit die jaren heb ik dan ook mijn inspiratie vandaan gehaald’, vertelt ontwerpster Jessica Joyce. ‘Jackie Kennedy meets Mary Quant: mode van toen met een moderne coupe. Niet oubollig, maar elegant en tijdloos, ondanks de funky print die kenmerkend was voor de jaren zestig.’ Joyce heeft in haar ontwerp een splitsing gemaakt in kleding voor representatieve functies met een fashionable coupe en kleding voor bijvoorbeeld horeca, housekeeping hotel en ticket office dienst.

Eenheid in kleur en stijlelementen
In die stijl bevat de corporate lijn van de SS Rotterdam blouses, broeken, kokerrokken, korte kekke jasjes, giletjes. En er zijn champagnekleurige details zoals stropdassen voor de heren. Joyce: ‘De SS Rotterdam is een enorm project met maar liefst zo’n 70 verschillende functies. Door die enorme hoeveelheid aan functies ben je beperkt in je stof- en kleurkeuze. De eenheid tussen de verschillende soorten kleding vind je uiteindelijk in de kleurkeuze en bepaalde elementen die telkens terugkomen in alle kleding.’

silhouttes voor SS Rotterdam
silhouttes voor SS Rotterdam

DRAAGGEMAK & FUNCTIE

70 verschillende functies
Joyce: ‘De schoonmaker heeft weer andere behoeftes dan de hotelmanager of iemand van de beveiliging of horeca. En je moet met allerlei andere praktische zaken rekening houden Kan het tegen een stootje, hoe zit het met de kleurechtheid van stoffen? Gaat de bedrijfskleding minimaal vier jaar mee? Is de stof gemakkelijk in onderhoud?; om ervoor te zorgen dat de kleding goed behandeld wordt, zorgt een reinigingsbedrijf voor het schoonhouden van de pakken.

Jojoën
De uitvaartbegeleidsters van Matrice zijn niet alleen gastvrouw, maar vaak ook fysiek bezig. Ze moeten bijvoorbeeld bloemen en kaarsen regelen, maar ook de overledene in de kist tillen. ‘En bij dit pak hebben we een fijn extraatje: de riem aan de broek voor de dames die nog wel eens jojoën met hun gewicht.’

Koel
Het Keukenhof is een lentepark en al het personeel is vrijwel altijd buiten. Daarom heeft de rood-blauwe garde voor een koele voorjaarsdag een warme donkerblauwe overjas. De gidsen zijn opvallender met hun rode poncho en vierkante paraplu. De kleding van zware stoffen van de “Jacoba van Beijerens” voorkomt dat ze het snel koud hebben. Bovendien is de kleding lang en hebben ze altijd iets op hun hoofd.

KLEUREN EN CONTRAST

Paars in de uitvaart
Matrice wilde kleuren die rust, kunstzinnigheid en een zekere verfijning uitstraalt. Het werden paarstinten. Omdat het jasje, gilet en de broek uit verschillende materialen zijn gemaakt wordt een té zakelijke uitstraling vermeden en ontstaat een bescheiden speelsheid in het totaalbeeld.

De Nederlandse driekleur
Wat is Nederlandser dan onze driekleur?, dacht het Keukenhof bij het maken van de kleurkeuze. Rood-wit-blauwe bedrijfskleding dus. Felrode, opvallende mantelpakken met blauwe accenten en een witte blouse. Een leuk grapje zijn de rode manchetten die tevoorschijn komen als je de mouwen omslaat. De mannen dragen het omgekeerde kleurenpalet: een donkerblauw pak met rode accenten. Met als opvallende details: de tulpenrok en tulpensjaals voor de dames, de tulpendas voor de heren. Leuke accenten zijn de tegengestelde knopen: blauwe op de rode stof en vice versa. Stijladviesbureau Colorific tekent samen met ontwerpster José Glas voor deze ontwerpen.

         
ook de souvenirs heeft de Keukenhof deels geactualiseerd,
links een kek T-shirt, rechts glimmend fototasje (voor de Japanse bezoeker...)

Zwart/wit: ook financiële keuze
Ook de corporate huisstijl moest Jessica Joyce in haar ontwerpen opnemen. ‘Het logo van de boot splitste ik in twee elementen: lucht en water. Ik had daar ook kleuren bij in mijn hoofd. Toch hebben we gekozen voor zwart-wit omdat het enige autoriteit uitstraalt maar ook heel praktisch: uit financieel oogpunt. Zwart/wit is voordeliger, zeker bij zo’n enorm project als de SS Rotterdam. Dat is gecombineerd met een erg mooie, champagnekleurige dotprint, die eigenlijk doorslaggevend is geworden in het hele verhaal.’ 

Juiste kleur bij juiste persoon
Ook is bij deze bedrijven gelet op de samenhang tussen de huidskleur en kleurtinten van kleding. Bij Matrice bepaalde een kleurenanalyse welke kleur gilet een medewerkster kreeg: paarsblauw of fuchsiapaars. Het kenmerkende biesje van ontwerpster De Jong komt weer subtiel in dezelfde kleur terug in het jasje. Het Keukenhof ruilde oranjerood in voor tomatenrood, dat medewerkers opkleurt. Bij de Jacoba van Beijeren-kleding zijn er zelfs vier verschillende kleurencombinaties. Gerards: ‘Jacoba van Beijeren gaat namelijk heel vaak met de bezoekers op de foto! Dan wil je toch dat je medewerker er optimaal opstaat’.


sixties inspiratie leidt tot polkadot als hip ontwerpthema

Corporate identity passeert
Bij de SS Rotterdam is het nog een grote verrassing wat de dragers er zelf van gaan vinden. Jessica Joyce heeft geen standaard uniform gemaakt, mede dankzij de dotprint. Ze is dus heel benieuwd naar het commentaar en wil het ontwerpproces delen. ‘Ik zou graag bij de opening een expo in richten over hoe de kleding tot stand is gekomen, dat is leuk voor de dragers en voor de gasten.’ Bij Matrice en de Keukenhof dragen de medewerkers de nieuwe kleding naar grote tevredenheid; zij voelen prettiger in pak en functie. Bedrijfskleding, het emotioneel visitekaartje van uw corporate identity…