Ontdekking: bijzonder kleurenboek uit de 17e eeuw

Eline Maas  donderdag 08 mei 2014

'De klaarlichtende spiegel der verfkunst'

De Leidse boekhistoricus Erik Kwakkel stuitte bij toeval op een bijzonder Nederlands kleurenboek in een Franse databank. 'Klaer lightende Spiegel der Verfkonst' dateert uit 1692 en geeft een ongewone kijk in de manier van werken van een zeventiende-eeuwse ambachtsman. Ook werd het gebruikt als leerboek over waterverf 'ter vermaak en onderwijs voor onkundigen'.

colors-1

In meer dan 700 handgeschreven pagina's legt de Nederlandse schilder en docent A. Boogert uit hoe je waterverf maakt. Hij legt uit in welke verhoudingen de pigmenten gemengd moeten worden en hoe je de tonen kunt veranderen door 'een, twee of drie porties water toe te voegen'. Op elke pagina vind je verschillende tonen en verzadigingen van een bepaalde kleur; elk van deze kleuren vermeld hij in een enorme index. De kleurnamen zijn zeker niet zoals de namen die we nu kennen; neem bijvoorbeeld 'broodzwart', 'wijnrankzwart' en 'mummiezwart'.

colors-7

Het boek is handgeschreven en handgeschilderd, en is een uniek stuk in de literatuur. Ondanks dat leek het boek volledig onbekend onder wetenschappers in Nederland, maar na enig onderzoek ontdekte Erik Kwakkel dat één Nederlandse wetenschapper een publicatie aan het boek heeft gewijd. PhD studenten van de Universiteit van Amsterdam onderzoeken of meerdere wetenschappers er iets over hebben gepubliceerd; dit onderzoek wordt in 2015 voltooid.

Eat that Pantone! 

colors-4

colors-5

colors-3

colors-2

colors-6

afbeeldingen via erikkwakkel.tumblr.com


Dit 'oude nieuws' mag je niet missen, vonden wij. Maar misschien wil je iedere twee weken vers nieuws ontvangen? Over trends, kleur, opleidingen, beurzen & evenementen? 

Meld je dan aan voor onze nieuwsbrief!