Hermitage brengt Russisch hof tot leven

De openingstentoonstelling van de nieuwe Hermitage in Amsterdam staat geheel in het teken van het rijke Russische hof van de 19^e eeuwse tsaren. De feestelijke bals en het uitvoerige hofprotocol worden met ruim 1800 objecten uit het moedermuseum in St.-Petersburg tot leven gewekt. “Aan het Russische hof” belooft daarmee een van de grootste tentoonstellingen ooit in Nederland te worden.

Door: Laura Luchtman, mode- en prognosestylist

De tentoonstelling speelt zich af in een eeuw van zes tsaren toen het hofceremonieel op zijn hoogtepunt was. De eerste tsaar is de minder bekende Paul I, de vader van Anna Paulowna. De zesde is Nicolaas II, de tragische laatste tsaar van Rusland. Het leven aan het hof staat centraal, vooral de publieke demonstratie van macht en weelde in en rondom het Winterpaleis – het hoofdgebouw van de Russische Hermitage.

Tsaren in vleugels
Ook is er aandacht voor het privéleven van de tsaren. De twee hoofdthema’s  zijn elk in één vleugel ondergebracht. De Keizersvleugel toont het officiële hofleven met zijn ontzagwekkende ceremonies en strikte protocol. De Herenvleugel verhaalt van de talrijke diners, feesten, themabals en het privéleven van de tsaren.

Het officiële fronttoneel
In de grote zaal van de Keizersvleugel wordt de bezoeker officieel ontvangen door de tsaar. Audiënties vormden het hart én fronttoneel van het officiële leven. De tsaar stond met zijn echtgenote op het podium bij de troon. De troon van Paul I is op de tentoonstelling te zien. De aankleding van de audiëntiezaal bestaat verder uit vazen, staatsieportretten en vele galakostuums en -japonnen. Vanuit de grote audiëntiezaal loopt de bezoeker St.-Petersburg in. De zeven kabinetten naast de grote zaal tonen zicht op de stad en zijn omgeving in schilderijen, tekeningen, foto’s en filmbeelden.

Beeldende biografieën
Op de eerste verdieping wordt in ‘biografische’ kabinetten aandacht besteed aan de levens van de zes tsaren. Persoonlijke memento’s, portretten, kostuums en documenten vertellen over de levens van deze tsaren. Onder de bijzondere objecten in dit gedeelte een weelderige japon van Maria Fjodorovna, de vrouw van Alexander III, gemaakt door de eerste echte couturier van Parijs, Charles Frederick Worth.

Versierselen tonen status
De etiquette aan het Russische hof was fascinerend. Recepties, staatsbanketten, bals en jachtfestijnen, alles verliep volgens streng protocol. De strikte hofhiërarchie werd aan het begin van de negentiende eeuw letterlijk zichtbaar doordat er speciale kledingvoorschriften werden ingevoerd. Algemene regel: hoe hoger de rang, hoe meer (goud)borduursel en versierselen op uniform en kleding. Iedereen aan het hof bezat kleding en uniformen voor verschillende gelegenheden: doordeweekse dienst, kerkbezoek of een officiële receptie.

En dan…
…is het feest! Na al deze strengheid, voorschiften en regels beland je op een groot bal. Het werd beschouwd als een van de belangrijkste evenementen aan het hof, en was vanzelfsprekend tot in de puntjes geregeld. Te laat komen gold als een enorme faux-pas, evenals binnenkomen via de verkeerde ingang, want iedere rang had zijn eigen toegangsportaal. De ceremoniemeester liet het bal openen met een grande polonaise.

Baljaponnen en meesters
Maar op een bal werd niet alleen gedanst: de versiering van de zalen, het roken en kaartspelen, het souper en het afsluitende vuurwerk maakten een hofbal tot een adembenemend spektakel. In de Hermitage staan elegante baljaponnen opgesteld in grote, ronde vitrines. Aan de wand hangen indrukwekkende portretten en er staat een aantal beroemde vergulde Russische vazen, beschilderd met beelden van Hollandse meesters. Kostbaar meubilair en een enorme neo-rococo vleugel maken het feest af.

Aan het Russische hof is te bezichtigen van 20 juni 2009 tot en met 31 januari 2010; het museum wordt geopend op Midzomernacht met het Witte Nacht-festival - ruim 30 uur feest aan de Amsterdamse Amstel.

» Hermitage Amsterdam
» Patula Berm ~ Verwondering in glas
» Evenementstylisten!

Beeld: Hermitage Amsterdam / Roos Aldershoff

Bookmark op: